Wat is het verschil tussen honing en royal jelly?

Oorsprong en gunstige effecten van honing

Dat de mens al zo lang bijen houdt kan verklaard worden door het feit dat we altijd baat hebben gehad bij de verschillende schatten die een bijenkorf ons te bieden heeft.

Laten we eerst eens kijken naar de honing, een zoete, gelatine-achtige stof die meestal een amberkleurig uiterlijk heeft. Het wordt gemaakt door werkbijen op basis van de nectar uit bloemen en de honingdauw die gemaakt wordt door bladluizen. Honing bestaat voor 79,5% uit koolhydraten en voor 17% uit water, maar het bevat eveneens tal van spoorelementen. Het vormt de belangrijkste voedselbron voor de bijen.

In de Oudheid gebruikten de Egyptenaren deze voedingsstof als offer voor hun goden. Ze maakten er ook mede van om hun gerechten mee te zoeten. Daarnaast gebruikten ze het bij allerlei pijnklachten (1-2). De Griekse filosoof Hippocrates, beter bekend als de grondlegger van de westerse geneeskunde, beschouwde honing als eenremedie; de arts en botanist Dioscoride beschreef het gebruik ervan als medisch, maar ook als onderdeel van een dieet. Veel mensen vinden het zeer prettig om honing aan hun kruidenthee toe te voegen ter verzachting van de keel.

Maar er wordt nog iets gemaakt in de bijenkorf, een stof met fantastische eigenschappen. Een stof die pas halverwege de 20e eeuw werd ontdekt dankzij het werk van bioloog Belfefer, waarna dit bijenproduct enorm populair werd: royal jelly (3).

Royal jelly: het bijzondere voedsel van de bijenkoningin

De werksters scheiden de royal jelly (ook wel 'koninginnengelei' genoemd) af via hun kaakklieren. Het is een bittere substantie met een lichtgele kleur en een lichte paarlemoerachtige glans. Het wordt gemaakt als voedsel voor alle larven tijdens de groei, maar het is met name bedoeld voor de koningin.

Zij wordt namelijk haar hele leven lang uitsluitend gevoed met deze rijke voeding (vandaar de naam 'royal jelly'). De voeding zorgt voor een indrukwekkende groei, een langere levensduur en een sterke koningin (4).

Royal jelly bestaat uit:

• tussen 50% en 65% water, tussen 13% en 18% proteïnes;
• 15% koolhydraten (hoofdzakelijk fructose en glucose);
• essentiële aminozuren (valine, lysine, threonine, leucine, isoleucine, tryptofaan, fenylalanine, methionine);
• mineralen en spoorelementen (met name calcium, silicium, magnesium, zwavel, kalium, fosfor, koper, en ijzer);
• vitamines (B1, B2, B3, B5 en B11);
• acetylcholine (een neurotransmitter die een rol speelt bij de werking van het centrale zenuwstelsel);
• 3% tot 5% vetten (5).

Maar wat royal jelly zo speciaal maakt, is dat het drie zeer specifieke moleculen bevat die we nergens anders aantreffen:

• 10-hydroxy-2-decenoïdezuur (10H2DA): een vetzuur dat zou bijdragen aan de langere levensduur van de koningin die wel 5 tot 6 jaar kan leven. Dit in tegenstelling tot de werkbijen, die gemiddeld 60 dagen oud worden (6);
• royalisine; een aminozuur met antimicrobiële eigenschappen die ervoor zou zorgen dat de koningin sterk wordt en beter bestand is tegen aanvallen van buitenaf (7);
• royalactine, een eiwit dat verantwoordelijk zou zijn voor de sterke groei van de koningin (8).

Een langere levensduur, een sterke groei en een antimicrobiële werking: dat zijn de drie wonderlijke factoren van royal jelly die de wetenschappers al zo'n 70 jaar bezighouden.

Dit buitengewoon rijke voedsel, dat ook wel 'bijenmelk' wordt genoemd, wordt vandaag de dag eveneens enorm gewaardeerd door de mens, met name bij vermoeidheid, stress of bij herstel na ziekte.

Hoe gebruikt u royal jelly?

In de bijenkorf wordt deze royal jelly nadat deze gemaakt is direct als voedsel gebruikt voor de koningin en de larven. Het is dus gemaakt om langere tijd te bewaren.

Om de gunstige eigenschappen te behouden, is het dan ook belangrijk om de stof te beschermen tegen de zon, de lucht en de warmte. Om die reden dient verse royal jelly bewaard te worden in de koelkast en dient het vanaf de oogst tot en met de consumptie in een ondoorzichtige pot te zitten.

Een van de veel voorkomende problemen met royal jelly is namelijk het ontstaan van kleine belletjes in de pot met verse gelei. Deze belletjes duiden op het begin van een fermentatieproces. Nu mag mede bij menigeen in de smaak vallen, maar gefermenteerde royal jelly is niet geschikt voor consumptie.

Om de houdbaarheid en opslag van royal jelly te verbeteren en de consumptie ervan gemakkelijker te maken, zijn sommige fabrikanten er inmiddels in geslaagd om het product succesvol te vriesdrogen. In die vorm kan het verpakt worden in capsules en kan het in de kast bewaard worden, gewoon naast elk ander willekeurig voedingssupplement of kruid (zoals bijvoorbeeld het royal jellysupplementOrganic Royal jelly 4% 10-HDA, dat uitzonderlijk rijk is aan 10-HDA).

Met een gehalte van 100 mg royal jelly per capsule, is de algemeen aanbevolen dosis 2 capsules in de ochtend bij het ontbijt en eventueel een 3e capsule tijdens het middageten.

Als aanvulling op uw kuur van royal jelly nodigen we u ook uit om kennis te maken met de gunstige eigenschappen van propolis, nog zo'n kostbare schat uit de bijenkorf. Deze stof maken de bijen aan om de bijenkorf te beschermen tegen infecties. In plaats van te kiezen voor de klassieke bruine propolis, raden we aan te kijken naar de groene propolis of de rode propolis, twee zeldzamere, krachtigere vormen van deze natuurlijke stof.